Direct naar de inhoud
Trauma

Op zoek naar jezelf in retreats en ceremonies: als de euforie geen oplossing blijkt

Retreats, healers en ceremonies beloven heling. Soms geven ze echt iets moois. Maar ze kunnen ook oude pijn openbreken zonder dat iemand je opvangt. Over de mooie en de schaduwkant, en hoe je goed voor jezelf zorgt.

Door SheVibes5 minBijgewerkt op 17 november 2026

Twee vrouwen zitten ontspannen in kleermakerszit in een lichte woonkamer

Een week die alles zou veranderen

Na een zware periode boek je een retreat. Yoga bij zonsopkomst, ademwerk, een cirkel van vrouwen die je na drie dagen beter lijken te kennen dan je eigen familie. Op de laatste avond een ceremonie. Je huilt zoals je in jaren niet hebt gehuild, en voelt je daarna lichter dan ooit. Eindelijk, denk je. Dit is het.

Twee weken later zit je weer op kantoor. De oude gevoelens komen terug, soms heftiger dan daarvoor. Je slaapt slecht en ziet beelden van vroeger die je lang niet zag. De groepsapp van de retreat is vol liefde en licht, maar niemand vraagt hoe het nu echt met je gaat. Dus boek je de volgende.

Veel vrouwen die op zoek gaan naar heling, komen ergens onderweg in deze wereld terecht: retreats, healers, ceremonies, spirituele gemeenschappen. Er kan veel moois gebeuren. Maar het is ook goed om de schaduwkant te kennen.

Wat het kan geven

Laten we eerlijk zijn: veel mensen halen er echt iets uit. Rust, verbinding, aandacht voor je lijf, het gevoel dat je eindelijk gezien wordt. Volgens het Trimbos-instituut kunnen sessies op retreats een therapeutische werking hebben. Een sterke ervaring kan je laten voelen dat er meer mogelijk is dan je dacht.

Waar het kan wringen

Euforie is niet hetzelfde als heling. Een intense ervaring kan voelen als een doorbraak. Maar zonder voorbereiding en zonder iemand die je daarna helpt om het een plek te geven, blijft er soms vooral een piek over, gevolgd door een dal. Het Trimbos beschrijft dat bij onderzoek naar psychedelica als therapie juist de omgeving om de ervaring heen telt: een strenge screening vooraf, voorbereidende gesprekken, begeleiding tijdens de ervaring en integratie met therapie daarna. In dat onderzoek worden psychedelica gebruikt als hulpmiddel naast psychotherapie, niet in plaats ervan.

Er is geen toezicht. Het Trimbos schrijft dat er op retraites geen erkende therapie wordt gegeven en dat toezicht ontbreekt. Er is geen keurmerk en geen erkende opleiding voor begeleiders. Jellinek waarschuwt dat niet alle aanbieders bekwaam zijn om met moeilijke situaties om te gaan.

Het kan oude pijn openbreken. Zonder goede begeleiding kunnen bestaande psychische problemen erger worden, schrijft het Trimbos. Jellinek noemt ayahuasca een mogelijke trigger voor psychiatrische aandoeningen, zoals een psychose. Een ervaring met ayahuasca valt bovendien weinig te controleren. Voor iemand met trauma kan juist dat gevoel van controleverlies veel losmaken, en dat kan voelen als opnieuw iets meemaken in plaats van iets verwerken.

Afhankelijkheid van een leider. Wie op zoek is naar heling, is vaak kwetsbaar. Dat maakt de relatie met een leraar of healer gevoelig voor machtsmisbruik. In 2022 berichtte de NOS over een actiegroep van vrouwen die waarschuwde voor een "healer" die zich volgens hen juist richtte op vrouwen met trauma. Een van hen zei: vrouwen met een trauma zoeken daar hulp voor, en raken vervolgens nog meer getraumatiseerd. Het onderzoeksinstituut van het ministerie van Justitie (WODC) beschrijft hoe misbruik in religieuze en spirituele gemeenschappen vaak intern wordt opgelost of toegedekt, en hoe slachtoffers daarna niet alleen de groep maar ook hun gevoel van spiritualiteit en verbinding kunnen verliezen.

Signalen om serieus te nemen

Een goede plek voelt veilig, ook als het spannend is. Wees alert als:

  • er niet naar je gezondheid, medicijnen of psychische geschiedenis wordt gevraagd vooraf;
  • je twijfels of grenzen worden uitgelegd als "weerstand" of "ego";
  • de leider de enige lijkt te zijn die weet wat goed voor je is;
  • je wordt aangemoedigd om afstand te nemen van vrienden of familie die kritisch zijn;
  • er steeds duurdere vervolgtrajecten nodig lijken om "verder te komen";
  • er geheimhouding wordt gevraagd over wat er gebeurt;
  • aanraking of intimiteit wordt gebracht als onderdeel van de heling.

Als je toch gaat

  • Overleg vooraf met je huisarts, zeker als je medicijnen gebruikt. Ayahuasca kan volgens Jellinek gevaarlijke reacties geven in combinatie met bepaalde medicijnen, drugs of voeding. Jellinek raadt aan je medicatie vooraf te bespreken met de aanbieder en zelf onderzoek te doen.
  • Heb je een psychische aandoening, of iemand in je directe familie? Dan raadt Jellinek het gebruik van ayahuasca af. Volgens DRUGSinfo is het risico op bijvoorbeeld een psychose dan groter.
  • Vraag hoe de nazorg geregeld is. Wie kun je bellen als het een week later niet goed gaat?
  • Neem iemand in vertrouwen die niet bij de groep hoort, en vertel wat je gaat doen.
  • Je mag altijd stoppen. Ook halverwege een ceremonie, en ook als iedereen om je heen doorgaat.

Na een ervaring die je niet loslaat

Voel je je na een retreat of ceremonie onrustig, angstig, verward of somber, of komen er herinneringen naar boven die je overspoelen? Dan is dat geen teken dat je "het nog niet goed genoeg gedaan hebt". Het is een signaal dat je steun nodig hebt van iemand die je goed kan opvangen. Bij DRUGSinfo kun je anoniem terecht met vragen over klachten na het gebruik van ayahuasca. Bespreek het ook met je huisarts.

En als je in een groep iets hebt meegemaakt wat over je grenzen ging: dat is niet jouw schuld, ook niet als je er zelf voor gekozen had om erbij te zijn.

Jouw zoektocht mag blijven

Verlangen naar heling, verbinding en betekenis is niets om je voor te schamen. Het is juist iets moois. Het verschil zit in waar je het zoekt, en of er iemand is die je ook opvangt als het moeilijk wordt. Duurzame verandering gaat vaak minder spectaculair: stap voor stap, met iemand die naast je blijft staan.

Bij SheVibes werken we met vrouwen aan trauma en PTSS, met aandacht voor lichaam en geest, binnen de reguliere GGZ en met een verwijzing van je huisarts. Lees hoe aanmelden werkt.

Bij een noodgeval bel je 112. Denk je aan zelfmoord? Bel of chat dag en nacht gratis met 113 Zelfmoordpreventie op 0800-0113.

Deze informatie is bedoeld als algemene uitleg en vervangt geen persoonlijk advies van een behandelaar of huisarts. Gebruik je medicijnen of heb je een psychische aandoening, overleg dan altijd met je huisarts voordat je meedoet aan een ceremonie met middelen. Bij een noodgeval bel je 112. Denk je aan zelfmoord, bel of chat dan 24/7 met 113 Zelfmoordpreventie.

Bronnen

De feiten in dit artikel komen uit deze bronnen. Zo kun je ze zelf nalezen.

Herken je dit bij jezelf?

Je hoeft het niet alleen uit te zoeken.

Bij SheVibes werken we met vrouwen aan klachten zoals deze, in de basis- en specialistische GGZ. Met een verwijzing van je huisarts kun je je aanmelden; er is nu geen wachttijd, je start meteen met je intake en therapie.

Lees ook